Niektóre z nich widać na skórze, szczególnie na dłoniach i stopach. Kończyny stają się chłodne, a na ich powierzchni mogą pojawiać się sine lub fioletowe przebarwienia. Specjaliści opieki paliatywnej wyjaśniają, dlaczego tak się dzieje i jakie inne objawy mogą towarzyszyć umieraniu. Podkreślają jednocześnie, że żadna pojedyncza zmiana nie pozwala przewidzieć dokładnego momentu śmierci.

Pierwsze zmiany mogą być widoczne na dłoniach. Skóra wygląda inaczej

U osób znajdujących się w ostatnim etapie życia organizm stopniowo ogranicza aktywność niektórych funkcji. Jedną z zauważalnych zmian jest pogorszenie krążenia krwi w obwodowych częściach ciała.

W rezultacie dłonie i stopy mogą stawać się coraz chłodniejsze.

Zmienia się również wygląd skóry. Niekiedy przybiera ona sinawy lub fioletowy odcień, a na jej powierzchni pojawiają się nieregularne plamy.

Takie zjawisko określa się mianem marmurkowatości skóry.

Według specjalistów brytyjskiej organizacji Hospice UK jest to jedna ze zmian, które mogą wystąpić w ostatnich dniach życia osoby ciężko chorej.

Nie oznacza to jednak, że każde ochłodzenie rąk lub pojawienie się przebarwień świadczy o zbliżającej się śmierci. Podobne objawy mogą mieć również inne przyczyny.

Sine i fioletowe plamy na skórze. Co oznaczają?

Wraz z postępującym osłabieniem organizmu krążenie w kończynach może stawać się mniej wydajne.

Krew nie dociera do wszystkich obszarów skóry w taki sam sposób, dlatego na dłoniach, stopach, a czasami również kolanach pojawiają się plamiste przebarwienia.

Skóra może wyglądać na bladą, siną lub nierównomiernie zabarwioną.

Takie zmiany nie muszą być bolesne.

Eksperci podkreślają, że u osób objętych opieką paliatywną mogą one stanowić naturalną część procesu umierania.

Nie można jednak na ich podstawie określić, czy choremu pozostało kilka godzin, dni czy więcej czasu.

Każdy organizm reaguje inaczej, dlatego stan pacjenta należy oceniać całościowo.

Nie tylko dłonie. Sześć sygnałów, które opisują specjaliści

Jak przypomina portal abcZdrowie, brytyjska organizacja Anne Robson Trust wskazuje sześć grup zmian, które mogą pojawiać się u osób zbliżających się do końca życia.

Oprócz ochłodzenia kończyn i zmian koloru skóry szczególną uwagę zwracają zaburzenia oddychania.

Oddech może stawać się nieregularny. Czasami pojawiają się dłuższe przerwy pomiędzy kolejnymi wdechami, a głębokie oddechy przeplatają się z płytkimi.

U niektórych pacjentów występuje również charakterystyczny, głośny odgłos oddychania przypominający bulgotanie lub charczenie.

Jest on związany z zaleganiem wydzieliny w drogach oddechowych, której osłabiona osoba nie jest już w stanie skutecznie odkrztusić.

Specjaliści podkreślają, że taki odgłos nie musi oznaczać, że chory odczuwa ból lub się dusi.

Chory coraz więcej śpi. Kontakt może stawać się utrudniony

Kolejną zmianą obserwowaną w ostatnich dniach życia jest stopniowe narastanie senności.

Osoba ciężko chora może przesypiać większą część dnia, rzadziej otwierać oczy i coraz słabiej reagować na otoczenie.

Z czasem nawiązanie rozmowy staje się trudniejsze, a świadomość może się stopniowo zmniejszać.

Zmienia się również funkcjonowanie układu moczowego. Chory może oddawać coraz mniej moczu, który często staje się ciemniejszy i bardziej skoncentrowany.

U niektórych osób pojawia się również utrata kontroli nad pęcherzem lub wypróżnianiem.

Nie wszystkie opisane objawy muszą wystąpić jednocześnie. U części pacjentów nie pojawią się wcale.

Jak pomóc bliskiej osobie w ostatnich dniach życia?

Obserwowanie stopniowego pogarszania się stanu zdrowia bliskiej osoby może być bardzo trudnym doświadczeniem dla rodziny.

Eksperci podkreślają jednak, że w takich chwilach ogromne znaczenie ma spokojna obecność.

Nie zawsze trzeba prowadzić rozmowę. Czasami wystarczy usiąść obok łóżka, delikatnie potrzymać chorego za rękę lub odezwać się do niego spokojnym głosem.

Osoby znajdujące się w zaawansowanym stadium choroby mogą nadal odbierać niektóre bodźce z otoczenia, nawet jeśli nie są już w stanie odpowiedzieć.

Warto również zadbać o komfort pacjenta, odpowiednią temperaturę otoczenia oraz pomoc zespołu opieki paliatywnej.

W przypadku pojawienia się niepokojących objawów najlepiej skontaktować się z lekarzem lub pielęgniarką prowadzącą opiekę nad chorym.

Zmiany na dłoniach nie zawsze oznaczają zbliżającą się śmierć

Brytyjski National Institute for Health and Care Excellence (NICE) podkreśla, że rozpoznanie ostatniej fazy życia wymaga uwzględnienia całego obrazu klinicznego.

Sam wygląd skóry, nawet jeśli pojawiają się charakterystyczne przebarwienia, nie wystarcza do ustalenia, że pacjent znajduje się w ostatnich godzinach życia.

Chłodne dłonie, marmurkowata skóra, zmiany oddechu i narastająca senność mogą towarzyszyć procesowi umierania, ale nie są pewnym sposobem przewidywania śmierci.

Jeśli podobne objawy pojawiają się nagle u osoby, która wcześniej była w stabilnym stanie, szczególnie gdy towarzyszą im zaburzenia świadomości lub oddychania, konieczna jest pilna ocena medyczna. Nie należy automatycznie uznawać ich za naturalny etap umierania.

To też może cię zainteresować: Silne trzęsienie ziemi. Wstrząsy były odczuwalne w środku nocy

Zobacz, o czym jeszcze pisaliśmy w ostatnich dniach: Nowe informacje o zamachowcu z Krakowa. Prokuratura ujawniła, co znaleziono w sejfie i w samochodzie. Skala ataku zaskakuje